Γιώργος Χατζηνάσιος: Ο κορυφαίος Έλληνας συνθέτης μιλάει για τη ζωή και το έργο του στο GRTimes (ΗΧΗΤΙΚΟ)

Γιώργος Χατζηνάσιος: Ο κορυφαίος  Έλληνας συνθέτης μιλάει για τη ζωή και το έργο του στο GRTimes (ΗΧΗΤΙΚΟ)

Ρεπορτάζ: Αλέξανδρος Αλεξιάδης

Για σημαντικές πτυχές της καριέρας και της ζωής του μιλάει μεταξύ άλλων ο σπουδαίος συνθέτης και σολίστ Γιώργος Χατζηνάσιος, σε συνέντευξη του στο GRTimes.gr. Σταθμοί στη ζωή του, η απόπειρα  να δουλέψει στην Αμερική, η πρωτοφανής συναυλία στις Πυραμίδες της Αιγύπτου, η απογοήτευση για τη θέση που είχε κατακτήσει στη Eurovision το «Μάθημα Σολφέζ» και σχόλια για το τραγούδι της Μαρίνας Σάττι «Ζάρι», μεταξύ των θεμάτων για τα οποία απάντησε.

Τραγούδια του έγιναν μεγάλες επιτυχίες και ερμηνεύτηκαν από κορυφαίες φωνές του ελληνικού πενταγράμμου. Συνεργάστηκε με σημαντικούς στιχουργούς, ενώ συνθέσεις του έχουν «ντύσει» δεκάδες κινηματογραφικές, τηλεοπτικές και θεατρικές επιτυχίες. Ξεχωρίζει από τα έργα της ζωής του, τη συμφωνική καντάτα «Ωδή στον Μεγαλέξανδρο» που συνέθεσε ο ίδιος και που παρουσίασε σε μια μεγαλειώδη συναυλία στις Πυραμίδες της Αιγύπτου. Μόλις πρόσφατα, έχοντας παράλληλα καταγράψει πάνω από 50 χρόνια μιας μεγαλειώδους καριέρας, αποθεώθηκε παρουσιάζοντας την όπερα  «El Greco».

Ο λόγος για τον κορυφαίο συνθέτη και σολίστ Γιώργο Χατζηνάσιο, ο οποίος σε συνέντευξη του στο GRTimes, μίλησε για σημαντικούς «σταθμούς» της ζωής και της καριέρας του, για την «αρρώστια» που έχει με την τζάζ,  αλλά και για τον άνθρωπο που στέκεται στο πλευρό του στο μεγαλύτερο μέρος της ζωής του και σε όλη τη διάρκεια της καριέρας του, τη γυναίκα του Μαρία.

Ο δημοφιλής συνθέτης, ανοίγει την καρδιά του αναφερόμενος στη σχέση του με τα παιδιά του, για τα οποία όπως είπε ο ίδιος, δεν ήταν από τους πατεράδες που βλέπουμε στον κινηματογράφο.

Εκφράζει την απογοήτευση του για το «Μάθημα Σολφέζ» που παρότι κατέλαβε την 5η θέση στον διαγωνισμό της Eurovision του 1977 (για πρώτη φορά Ελληνική συμμετοχή βρέθηκε στην πεντάδα) ο ίδιος, αλλά και τα προγνωστικά της εποχής, προέβλεπαν την πρωτιά.

Σχολιάζει το τραγούδι της Μαρίνας Σάττι που θα εκπροσωπήσει την Ελλάδα στον φετινό διαγωνισμό της Eurovision, λέγοντας ότι είναι «ή του ύψους ή του βάθους».

Αποκαλύπτει ότι δεν του αρέσει η τεχνολογία και τα «κουμπάκια», πως ήταν «σκράπας» στα μαθηματικά και πως – εκτός από τη μουσική – θα του άρεσε είτε να είναι αρχαιολόγος, είτε πιλότος.

Με απλό λόγο και γεμάτος χιούμορ, μιλάει για την ευρύτερη σχέση του με τη μουσική, δηλώνει αισιόδοξος για το Ελληνικό τραγούδι, καθώς όπως λέει υπάρχουν ταλαντούχοι άνθρωποι στον χώρο και περιμένει από αυτούς να ακούσει  πολλά πράγματα.

Αναφέρεται ακόμα στη σχέση του με τη Θεσσαλονίκη, στις αγαπημένες του ομάδες στο ποδόσφαιρο, αλλά και στη συνεργασία του με τον Στέφανο Κορκολή με τον οποίο αποθεώθηκε την περασμένη Παρασκευή και το Σάββατο, στη διάρκεια δύο συναυλιών στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, σε μια σύμπραξη που ήταν η τρίτη σε διάστημα περίπου 35 χρόνων.

Στο βίντεο, μπορείτε να ακούσετε το ηχητικό με ολόκληρη τη συνέντευξη ή να διαβάσετε το πλήρες κείμενο της παρακάτω.

Συνέντευξη του Γιώργου Χατζηνάσιου στον Αλέξη Αλεξιάδη:

Ερ. Έχετε συμπληρώσει πάνω από μισό αιώνα στη μουσική, έχετε γράψει αμέτρητες επιτυχίες και έχετε συνεργαστεί όλα αυτά τα χρόνια με, επίσης αμέτρητους, καταξιωμένους καλλιτέχνες σε Ελλάδα και εξωτερικό. Ποιες ήταν οι στιγμές «σταθμοί» στην καριέρα σας, κατά τις οποίες περάσατε από ένα επίπεδο σε ένα άλλο. Φαντάζομαι πως η πρώτη τέτοια σημαντική αλλαγή, μετά τα πρώιμα χρόνια, ήταν το πέρασμα από τον πιανίστα Χατζηνάσιο στον συνθέτη, που έφερε και την πρώτη δισκογραφική δουλειά το 1972;

Απ. Αυτό, εντάξει, αφορά πάρα πολύ, τη σχέση μου με την γυναίκα μου, τη Μαρία. Που άλλαξα από μουσικός της πιάτσας, που έπαιζα σε διάφορα κέντρα για το μεροκάματο. Επειδή είχα πολλές δυσκολίες για να παντρευτώ τη Μαρία, από τους γονείς της, οι οποίοι δεν ήθελαν έναν μουσικό που θα ξενυχτάει και μαζί με αυτόν και η Μαρία, να τον περιμένει στη δουλειά, κάτι πολύ βάρβαρο, το οποίο το ένιωσα και εγώ από τους συναδέλφους μου που ήταν παντρεμένοι, όταν έπαιζα στην ορχήστρα.

Έπρεπε να βρω μια λύση για να μη χάσω τη Μαρία. Φαίνεται λίγο.. μελό αυτό που συζητάμε, αλλά η αλήθεια πάντοτε και η ιστορία, τελικά είναι μελό. Έπρεπε να βρω μια λύση και η μόνη ήταν να φύγω από τη νύχτα. Η μόνη λύση ήταν να μπορώ να γράφω κομμάτια. Να γίνω δηλαδή γραφιάς της μουσικής, όχι performer. Παρόλο που το στοιχείο αυτό του performer, με ακολουθεί ακόμα και σήμερα, γιατί κάθε μέρα μελετάω 1 με 1,5 ώρα πιάνο για τα δακτυλάκια μου, να «τρέχουνε», από μια σύσταση του πατέρα μου ο οποίος ήταν ένας διαπρεπής μουσικός της εποχής του μεσοπολέμου. Μου έλεγε «Γιώργο, ένα πράγμα σου λέω. Όταν δεν σε χειροκροτάνε, μελέτα. Όταν όμως σε χειροκροτάνε, μελέτα περισσότερο». Και αυτό είναι ένα δόγμα, το οποίο ακολουθώ μέχρι σήμερα. Έτσι λοιπόν, ο πρώτος σταθμός ήταν που άλλαξα από performer να γίνω συνθέτης.

Ερ. Κάποιος άλλος σημαντικός σταθμός ή αλλαγή στην καριέρα σας που σας χαρακτηρίζει;

Απ. Υπάρχει ένας σταθμός που είναι καλλιτεχνικός. Δηλαδή, από όλη τη μουσική μου περιπέτεια, την εποχή που έγραφα ως ερασιτέχνης, ήταν όταν παρουσίασα το έργο μου «Ωδή στον Μέγα Αλέξανδρο» στις Πυραμίδες της Αιγύπτου. Που διηύθυνα τη Συμφωνική Ορχήστρα του Καΐρου, της Όπερας δηλαδή, μαζί με την μεγάλη Χορωδία της Όπερας του Καΐρου και που είχε συμπληρωθεί και από Έλληνες χορωδούς για να έχουν τη σωστή προφορά, γιατί στα αραβικά δεν μπορούσαν εύκολα να πουν τα ελληνικά λόγια και είχα 12 Έλληνες οι οποίοι ήταν η αιχμή της χορωδίας. Ήταν μια στιγμή που μας γέμισε όλους και τους τραγουδιστές και εμένα, ένα δέος, γιατί παίξαμε εκεί που πέρασε ο Μέγας Αλέξανδρος, κάτω από από τις πυραμίδες.

Ερ. Εκεί που έχτισε μια αυτοκρατορία, που έμεινε για αιώνες.

Απ. Ε, βέβαια. Που έκανε και την Αλεξάνδρεια και όλα που ξέρουμε από την ιστορία.

Ένας μεγάλος σταθμός ήταν και το CNN, το οποίο μας πρόβαλλε για τη συναυλία αυτή που έγινε και που ήταν μοναδική. Μόνο εμείς το πήραμε, γιατί η Ελληνική κοινότητα του Καΐρου και γενικότερα της Αιγύπτου, μπόρεσε να πάρει άδεια και μέσα στην έρημο, μέσα στην άμμο να βάλουνε χαλιά. Και ήταν 4.000-5.000 κόσμος που είχε έρθει. Είχαμε βάλει και ακτίνες Lazer στον ουρανό… Κάτι φαντασμαγορικό.

Αυτό δεν επαναλαμβάνεται. Δεν νομίζω, ούτε από εμένα καλά σίγουρα, αλλά ούτε από άλλον. Για αυτό θεωρώ ότι είναι ένας πολύ σημαντικός σταθμός στην καριέρα μου.

(Στο παρακάτω βίντεο, το τηλεοπτικό σποτ του ΑΝΤ1, με το οποίο διαφημιζόταν η συναυλία στην Αίγυπτο)

Ερ. Κάποιο απωθημένο έχετε στη μουσική; Έχετε πει πως η πρώτη μεγάλη αγάπη σας νεαρός, ήταν η τζαζ και η μπλουζ που όμως δεν μπορούσατε να παίξετε τόσο. Αφήσατε πίσω αυτές τις μουσικές για να βαδίσετε σε μουσικά μονοπάτια που ήταν πιο εύκολα στην Ελλάδα εκείνη την εποχή;

Απ. Την τζαζ την έχω φυλάξει για τον εαυτό μου. Όταν κάθομαι στο πιάνο και θέλω να αυτοσχεδιάσω και να ευχαριστηθώ κάτι που προέρχεται από εμένα, δεν είναι να παίξω ας πούμε ένα στυλ κοντσέρτο ή μια ωραία μελωδία κτλ. Είναι να πάρω ένα θέμα και να αρχίζω να αυτοσχεδιάζω στη τζαζ. Και αυτό για εμένα είναι μια ονειρική μουσική διάσταση του μυαλού μου. Η οποία φεύγει, γιατί δεν μένει. Και όταν κάποιες στιγμές επιχείρησα να μαγνητοφωνήσω, για να καταγραφεί η φαντασία, δεν είχα την ίδια διάθεση. Κοβόταν η φαντασία. Έπρεπε να ήμουν αμέριμνος. Δηλαδή, πρέπει να γίνει μια μικρή συνομωσία για να ηχογραφηθώ. Η Μαρία πχ ή ένα από τα παιδιά μου, κρυφά να με ηχογραφήσουν για να μπορώ.. (γέλια)

Ερ. Δηλαδή λειτουργείτε διαφορετικά γνωρίζοντας ότι καταγράφεται η σύνθεση;

Απ. Τελείως διαφορετικά. Σε πιάνει μια ιδιαίτερη τρέλα δηλαδή, που δεν έχεις να δώσεις λογαριασμό σε κανέναν και τις υπερβολές, τις ακροβασίες που κάνεις, τις μουσικές και έτσι ανοίγει το μυαλό σου περισσότερο.

Ερ. Και αυτή η «τρέλα» έχει μείνει από παλιά, ίδια μέχρι σήμερα;

Απ. Μια μικρή αρρώστια είναι αυτή. Όλοι έχουμε αρρώστιες… πνευματική….(γέλια). Γιατί πάντα ήμουν απογοητευμένος για το κοινό το οποίο παρακολουθεί τζαζ.

Γιατί η τζαζ περισσότερο σε μουσικούς αναφέρεται, για να λέμε τώρα την αλήθεια. Ιδιαίτερα δεν αγαπούν οι γυναίκες τη τζαζ. Ακόμα και η γυναίκα μου παραπάνω από 1-1,5 λεπτό, δεν αντέχει να ακούσει αυτή τη μουσική και το βλέπω καμιά φορά και σε κάποια ας πούμε… Επιλογές που κάνουν οι άνθρωποι να πάνε να ακούσουν τζαζ… Οι γυναίκες είναι απαθείς. Οι άνδρες πάντα κουνιούνται λίγο… Κάνουν ένα «στυλ» με το σώμα τους, συμμετέχουν. Οι γυναίκες είναι με ένα ποτήρι και απαθείς (γέλια).

Ερ. Η μουσική πως πηγάζει από μέσα σας; Ποιες είναι οι πηγές έμπνευσης, τα ερεθίσματα, αν υπάρχουν βιώματα  που σας βοηθούν να εκφραστείτε.

Απ. Πηγές υπάρχουν ναι.. Ας πούμε στον κινηματογράφο η ουσιαστική πηγή, όχι μόνο για εμένα, αλλά για όλους τους συνθέτες, είναι η εικόνα. Εκεί βλέπεις πχ να τρέχει ένα αυτοκίνητο ή ένα σκάφος που πλέει και εκεί θες τη φαντασία σου, ενώ δεν υπάρχει ομιλία, δεν υπάρχει τίποτα, εξελίσσεται μια υπόθεση. Εσύ παίρνεις την υπόθεση και βέβαια, έχει σχέση με το τι είναι η κεντρική ιδέα της ταινίας και μέσα από εκεί βάζεις τη μουσική σου και ακούγεται η μουσική με την εικόνα. Αυτή είναι μια πηγή.

Δεύτερη είναι ο στίχος. Και μετά από μεγάλη απογοήτευση, αρχικά που είχα την ιδέα να δίνω πρώτα τη μελωδία για να μου βάλουν στίχους, μου γράφανε ανόητα πράγματα. Και, την πρώτη φορά εντάξει, τους το συγχωρούσα όταν τους έλεγα «ρε παιδιά, κάντε μια προσπάθεια ακόμα». Τη δεύτερη φορά, άλλη ανοησία. Την Τρίτη φορά δημιουργείς έναν εχθρό και άμα είναι και δημοσιογράφος, ακόμα χειρότερα… (γέλια). Οπότε λέω, έτσι είσαι; Θα παίρνω τα στιχάκια πρώτα και πάνω εκεί θα μελοποιώ.

Αυτή είναι η δεύτερη πηγή. Η τρίτη είναι τα σίριαλ, όπου πρέπει να έχεις οπωσδήποτε…. ας πούμε, έγινε μόδα εδώ και πολλά χρόνια να έχεις ένα τραγούδι στην αρχή. Ενώ όταν άρχισα να γράφω, ήταν – όπως οι «Μυστικοί Αρραβώνες» – μόνο μουσική. Το «Τμήμα Ηθών» ήταν μόνο μουσική. Η «Μαύρη Χρυσαλλίδα» με την Καρέζη και τον Καζάκο, μόνο μουσική. Μετά με τον Μανουσάκη, άρχισα να γράφω το «Άγγιγμα Ψυχής» και να βάλω τον Μιχάλη Χατζηγιάννη να τραγουδήσει, που μέσα από αυτό το τραγούδι, έκανε όλη αυτήν την μεγάλη καριέρα, γιατί τον γνώρισαν όλοι οι Έλληνες, όλες οι ηλικίες και όλες οι κοινωνικές τάξεις. Αυτές είναι βασικά οι τρεις πηγές…

Εμένα μου άρεσε πάρα πολύ… από μικρό παιδάκι έβλεπα τρεις ταινίες την ημέρα, εδώ στη Θεσσαλονίκη που ήμουν πιτσιρικάς. Υπήρχε ένας κινηματογράφος, δεν ξέρω «Πάνθεον» λεγόταν; Εκεί στον Βαρδάρη, πριν φτάσουμε στον σταθμό των τρένων, στην πλατεία, που έπαιζε συνέχεια ταινίες. Και τρελαινόμουν να βλέπω τις ταινίες για να ακούω και τη μουσική. Τότε ήταν τα γουέστερν, ήταν τα έργα με τις σταυροφορίες, με τους ιππότες, τα έργα με τους κουρσάρους κτλ… Είμαστε παιδιά του Χόλυγουντ εμείς. Για αυτό, η στερητικότητα  ας πούμε, που δημιουργήθηκε μετά από τον κινηματογράφο… δεν μπορούσα να το καταλάβω, ότι έπρεπε να εναρμονιστώ με μια ιδέα σκηνοθέτη που ήθελε πχ μια πολύ απλή μουσικούλα, να παίζει ένα φλάουτο, να παίζει μια κιθάρα, μεγάλη λιτότητα δηλαδή, μέσα από τον όγκο της μουσικής που είχα μάθει να ακούω από τις ταινίες του Χόλυγουντ.

Και έτσι κάπως βάδισε και με τον Νίκο Νικολαΐδη, τον σπουδαίο. Κάναμε τη «Γλυκιά Συμμορία» που άφησε εποχή, αλλά με κάποια οργανάκια που ήταν η εποχή των συνθεσάιζερ και μπήκα και σε αυτό το κλίμα εγώ… Αυτό δικαιωματικά ανήκει στον Βαγγέλη Παπαθανασίου, έτσι; Αυτός ήταν ο πρωτοπόρος που ασχολήθηκε με την μουσική της τεχνολογίας. Αλλά εγώ έβαλα το στίγμα του Χατζηνάσιου μέσα. Προσπαθούσα να προσομοιάσω αυτούς τους ήχους τους τεχνολογικούς, με τους πραγματικούς που βγάζαν κάποια όργανα. Το φλάουτο με φλάουτο, το τσέλο – τσέλο, κτλ. Αλλά ταύτισα την πραγματικότητα του ήχου από το όργανο, με την τεχνολογία.

Ερ. Η επιτυχημένη αυτή καριέρα είχε κάποιο  προσωπικό κόστος; Αφήσατε κάτι στην άκρη για να ασχοληθείτε περισσότερο με τη μουσική;

Απ. Δεν ήμουν από τους πατεράδες που βλέπουμε στον κινηματογράφο, που είναι πολύ κοντά στα παιδιά, από άποψη ενδιαφέροντος, να ασχοληθούν μαζί τους. Και αυτό το ομολογώ εγώ, χωρίς να μου το ζητήσουν τα παιδιά, γιατί εγώ τους εμφύσησα το ότι δεν ήμουν ας πούμε τόσο καλός, γιατί με αγαπάνε πάρα πολύ τα παιδιά, άσχετα με αυτή την απώλεια στη σχέση.

Εγώ βγήκα στον Χατζηνικολάου και είπα όταν με ρώτησε. Λέω δεν ήμουν…. όπως είπα και τώρα. Που τα αγκαλιάζουν τα παιδιά και τα φιλάνε και αυτά… Πάντα τα παιδιά ερχόντουσαν προς εμένα. Δεν πήγαινα εγώ.

Ερ. Παρόλα αυτά, αν γυρίζατε τον χρόνο πίσω, θα αλλάζατε κάτι;

Απ. Δεν ξέρω αν θα το σκεφτόμουν, γιατί αυτό έγινε αυτόματα. Δηλαδή η ενασχόληση μου με τη σύνθεση, δεν σου αφήνει περιθώρια τέτοιων συναισθηματισμών, γιατί όλη την μέρα είσαι απασχολημένος από τη ζήτηση που υπάρχει. Από τις εταιρείες που θέλουν κάποια τραγούδια, από τον κινηματογράφο, από την τηλεόραση, από τις εμφανίσεις που κάνεις σε συναυλιακούς χώρους και ενδεχομένως από χώρους όπως ήταν το Michel, το Taboo, που τότε παίζαμε επτά μέρες την εβδομάδα… με ένα ρεπό και ξενύχταγα και ξυπνούσα 11-12 το πρωί. Η νύχτα είναι τελείως διαφορετική και αυτό κράτησε πάρα πολλά χρόνια και σε πολύ τρυφερές ηλικίες που ήταν τα παιδιά μου, στην εποχή της εφηβείας…

Ερ. Ο Γιώργος Χατζηνάσιος που κάποια στιγμή κυκλοφόρησε τον δίσκο με παραδοσιακά τραγούδια της Μακεδονίας, που έγραψε την όπερα «Ελ Γκρέκο», που μελοποίησε το Μονόγραμμα του Οδυσσέα Ελύτη , που έγραψε το  Χρονικόν της Αλώσεως και την Ωδή στον Μέγα Αλέξανδρο, που είπαμε πριν…

Απ. Και την όπερα τελευταία που παρουσιάστηκε πριν από έναν μήνα, στο Μέγαρο Μουσικής, την Όπερα «Ελ Γκρέκο». Αυτό δεν το έχετε στα αρχεία σας.

Ερ. Είναι άλλη η όπερα «Ελ Γκρέκο» που γράψατε πριν χρόνια με αυτήν που παρουσιάσατε τώρα;

Απ. Τότε δεν παρουσιάστηκε σαν όπερα. Έκανα ρεσιτάλ πιάνου, σαν κοντσέρτο με τα θέματα αυτά. Χωρίς λόγια, ήταν μόνο μουσική. Και στο εξωτερικό, έκανα ρεσιτάλ «Ελ Γκρέκο».

Ερ. Και τώρα παρουσιάστηκε μια ολοκληρωμένη Όπερα…

Απ. Βέβαια. Μια όπερα η οποία άφησε εποχή τώρα, γιατί όλοι το συζητάνε στην Αθήνα ότι είναι μια πραγματική όπερα σε τρεις πράξεις, που έλλειπε από το ρεπερτόριο του μουσικού αυτού χώρου στην Ελλάδα…

Ερ. Ο Γιώργος Χατζηνάσιος που έγραψε όλη αυτή τη μουσική είναι ένας άλλος συνθέτης; Ήταν αυτή  μια λογική σειρά από το πέρασμα των «πρώιμων» χρόνων στον «ώριμο» Χατζηνάσιο ή υπήρχε πάντα μέσα σας;

Απ. Κατ` αρχήν, τα περισσότερα χρόνια της ζωής μου, μέχρι να τελειώσει η εφηβεία και στο Παρίσι που πήγα άλλα δύο χρόνια, ήμουν στην κλασσική μουσική. Παράλληλα είχα και την τζαζ. Για τον εαυτό μου ή για να βγάζω κανένα μεροκάματο. Αλλά υπήρχε ένα υπόβαθρο κλασσικό, το οποίο ακόμα με διακατέχει. Απλούστατα δεν μπορούσα, γιατί δεν είχα και τον έλεγχο να έχω μια συμφωνική ορχήστρα, να πειραματιστώ με αυτήν. Έπρεπε να γίνω πολύ γνωστός για να μπορώ να επηρεάσω κάποια πρόσωπα, να πω «θέλω μια συμφωνική ορχήστρα» την οποία διηύθυνα. Γιατί δεν σε δέχονται σε αυτούς τους χώρους όταν είσαι «ελευθέρας βοσκής» μουσικός και κάνεις διάφορα πράγματα. Έχεις ένα υπόβαθρο αρνητικό από κάποιους οι οποίοι δεν το παίρνουν στα συν.

Ερ. Και φαντάζομαι εκείνες τις εποχές ήταν ακόμα πιο δύσκολο για τους νέους καλλιτέχνες… Είχαν λιγότερες ευκαιρίες ίσως;

Απ. Δεν υπήρχε στο μυαλό τους ότι θα μπορούσε να γίνει κάτι τέτοιο. Εγώ έκανα μεγάλη προσπάθεια και έπρεπε να ενταχθεί το «Χρονικό της Αλώσεως» του Φραντζή, που αφορά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, στην Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης, το 1997, για να μπορώ να κάνω το έργο αυτό στην Μακεδονικών Σπουδών τότε, που το εγκαινίασα ανανεωμένο εγώ, όπου η ουρά από τον κόσμο ήταν από τον Λευκό Πύργο, μέχρι το κτίριο. Μόνο ο δρόμος χώριζε με τα πολλά αυτοκίνητα. Ένα «φίδι» ανθρώπινο… (γέλια). Μαζέψαμε κόσμο. Όπου πάω μαζεύω κόσμο… (γέλια).

Ερ. Ήταν 7 Μαΐου του 1977, το “Μάθημα Σολφέζ” είχε γίνει η πρώτη ελληνική συμμετοχή που κατάφερε να τερματίσει στην πεντάδα της Eurovision και που είχε φυσικά τη δική σας μουσική υπογραφή. Περιμένατε να πάει τόσο καλά ; Και τι θυμάστε από εκείνη την περίοδο;

Απ. Όλοι περίμεναν ότι θα είναι πρώτο. Αυτά τώρα που λένε ότι η Ελλάδα θα πάρει την τάδε θέση και έχουν κάποια νούμερα… 9, 10, εγώ ήμουν πρώτος στα γκάλοπ που γίνονταν πριν την Eurovision, με δεύτερη την Ιταλία με 40 πόντους πιο κάτω. Ήταν δεδομένο ότι θα ήταν πρώτο. Αλλά εμείς δεν είχαμε τότε, ούτε έγχρωμη τηλεόραση, ούτε χώρο. Δεν υπήρχε ούτε καν το Μέγαρο…. Όπως καταλαβαίνετε….

Ερ. Απογοητευτήκατε δηλαδή;

Απ. Ε βέβαια, για αυτό και δεν ξαναμίλησα εγώ δημόσια …

Ερ. Παρότι θεωρήθηκε ως επιτυχία η πρώτη φορά στην πεντάδα…

Απ. Ε, ναι. Όλοι περιμένανε ότι θα ήταν πρώτο. Όλοι την άλλη μέρα που είχαμε έρθει, γυρίσαμε στην Ελλάδα, στο αυτοκίνητα που αναγνωρίζανε τότε, μου κάνανε όλοι χειροκροτήματα, με το χέρι έτσι, μπράβο, αυτό και είμαστε πρώτοι και τέτοια πράγματα. Ήταν μεγάλη στιγμή για εμάς.

Ερ. Το τραγούδι της Μαρίνας Σάττι το έχετε ακούσει; Το ζάρι;

Απ. Το άκουσα ναι. Είναι σαν… περίεργο πράγμα. Δεν ξέρω. Μπορεί να είναι και μια έκπληξη.

Ερ. Είναι ένα κράμα διαφορετικών μουσικών.

Απ. Ναι μπορεί να είναι και μια έκπληξη. Δεν ξέρω. Νομίζω τα παιδιά με μεγάλη χαρά το κάνανε αυτό. Μπορεί και να έκαναν και λίγο πλακίτσα. Δεν ξέρω. Αλλά πολλές φορές από την πλάκα γίνεται κάτι πολύ σοβαρό. Δηλαδή παίζει σε όλα τα επίπεδα αυτή η πρωτοβουλία και πραγματικά περιμένω να δω την εξέλιξη. Είναι ή του ύψους ή του βάθους. Ένα από τα δύο.

Ερ. Εξάλλου στη Eurovision έχουμε δει πολλές φορές εκπλήξεις με τραγούδια που δεν περιμέναμε να ανέβουν στην κορυφή.

Απ. Δεν ξέρω αν είναι πάρα πολλές. Αλλά πάντοτε αυτό που έβγαινε, είχε μια σχέση με την πραγματικότητα. Εκτός από την εποχή βέβαια, του «Μάθημα Σολφέζ» που κατηγορηματικά λέω ότι έπρεπε να είναι πρώτο. Γιατί το άλλο που βγήκε πρώτο, ένα γαλλικό το “L’oiseau et l’enfant”, ούτε ακούστηκε ποτέ. Άσε που ήταν κλεμμένο από το «Sacco e Vanzetti» (ταινία). Αυτό είναι το Here’s to You του Ιταλού, του Ennio Morricone. Αλλά αν έβγαινε δεύτερο, θα μπορούσα να κάνω ένσταση. Δεύτεροι βγήκαν οι Άγγλοι οι οποίοι βγήκαν ευθαρσώς και είπαν «αδικήθηκε η Ελλάδα. Από εμάς ήταν ακόμα καλύτερο το κομμάτι». Το είπανε αυτό το πράγμα.

Ερ. Ξαναπροσπαθήσατε ποτέ;

Απ. Όχι. Ούτε πήγα ποτέ σε εκπομπές που καλούνε. Είμαι σε απόσταση τη Eurovision. Τώρα μιλάω γιατί ξέρεις, το Foreign Office (υπουργείο Εξωτερικών Μ. Βρετανίας) μετά από 30 χρόνια ανοίγουν όλα τα αρχεία… (γελάει). Είναι 50 χρόνια τώρα..

Ερ. Από τις συναυλίες που έχετε δώσει, από το Κάρνεγκι Χολ μέχρι τις Πυραμίδες της Αιγύπτου που είπαμε, από το Ηρώδειο και άλλους σημαντικούς τόπους, σας έχει μείνει περισσότερο αυτή στην Αίγυπτο;

Απ. Ναι, ναι ομολογουμένως.. Δεν συγκρίνεται..

Ερ. Κάποια άλλη συναυλία που ξεχωρίζετε για κάποιον συγκεκριμένο λόγο;  

Απ. Οι Πυραμίδες «ισοπεδώνουν» όλα τα άλλα και δεν υπάρχει θέμα αντιπαράθεσης δύο πραγμάτων. Όλα είναι υποδεέστερα. Όλα τους.

Ερ. Κάποια συναυλία που θα θέλατε να ξεχάσετε; Που θα θέλατε να μην είχε γίνει ποτέ για κάποιον λόγο;

Απ. Εγώ πάντα φοβάμαι τη βροχή. Εδώ στις Πυραμίδες που είχε να βρέξει χρόνια, την προηγούμενη μέρα που έπρεπε να κάνουμε και πρόβα τζενεράλε, έβρεξε για πρώτη φορά. Και μου είπανε «δεν έρχεσαι εδώ να γίνει η έρημος καταπράσινη;»…. (γέλιο). Βλέπεις, από εδώ και από εκεί, πάντα γυρνάω στις Πυραμίδες. Είναι κάτι θεϊκό αυτό.

Ερ. Ήταν ένα σημάδι…

Απ. Ναι. Δεν έχει ξαναγίνει…(γέλιο). Είχε μεγάλη υγρασία μετά τη βροχή που κάναμε την πρόβα τζενεράλε και γλίστραγαν τα δοξάρια από τα βιολιά… (γέλιο). Τέτοια πράγματα.

Ερ. Αλλά παρ` όλα αυτά η συναυλία πήγε καλά.

Απ. Τι καλά; Πήγε 5.000 κόσμος, δεν έχει ξαναγίνει τέτοιο πράγμα. Αποθέωση ήταν…

Ερ. Και κάποια συναυλία που δεν πήγε όπως την προγραμματίζατε. Σας διέκοψε πχ η βροχή;

Απ. Συνήθως είναι θέμα κακής πληροφόρησης όταν δεν πάει κόσμος. Όταν έκανα τις πρώτες μου συναυλίες το `78, πήγαμε σε όλη την Ελλάδα. Ήταν πόλεις που ήταν sold out και πόλεις που ήταν κάτω από το μισό θέατρο. Διότι δεν πήγε ο «προπομπός» να διαφημίσει και παίζαμε σχεδόν σε άδειο χώρο. Αλλά αυτό είναι κακή διαχείριση ενός θέματος. Ήξερα ότι συμβαίνουν αυτά και σε άλλα συγκροτήματα και θέατρα. Αν δεν υπάρχει σωστή πληροφόρηση, δεν μπορεί να ξέρει ο κόσμος, δεν πάει. Εντάξει. Μια εμπειρία. Μετά το πρόσεχα περισσότερο.

Ερ. Έχετε πει πως ο Ελληνικός πολιτισμός, παρά τις αντιξοότητες κρύβει ακμαίες δυνάμεις καλλιτεχνικής δημιουργίας. Βλέπετε στη Ελληνική μουσική ένα καλό παρόν και ένα αισιόδοξο μέλλον;

Απ. Εμείς τώρα οι παλαιότεροι, όπως κάναν και οι παλαιότεροι που ήμασταν εμείς νέοι, γκρίνιαζαν για διάφορα πράγματα και λέγαμε «τι λένε αυτοί;». Δεν θέλω να πέσω σε αυτό το τρυπάκι να σας πω. Υπάρχουν ταλαντούχοι άνθρωποι.

Ερ. Χωρίς να αναφερθούμε σε ονόματα.

Απ. Όχι, δεν θα πούμε όνομα. Αλλά υπάρχουν ταλαντούχοι άνθρωποι οι οποίοι προέρχονται από το Ωδείο που μπορούν να συνεχίσουν και τη δική μας την περίπτωση την καλλιτεχνική, να ασχοληθούν και με το τραγούδι αλλά και με πιο ανήσυχα μουσικά πράγματα, αλλά δυστυχώς οι περισσότεροι έχουν μια ευκολία μεγάλη που τους παρέχει η τεχνολογία, χωρίς σπουδές να μπορούν να κάνουν πράγματα που αφορούν δισκογραφία κτλ. Αλλά αυτό κάποια στιγμή τελειώνει. Αν δεν είσαι πηγαίος καλλιτέχνης ο οποίος είναι προικισμένος με γνώσεις μουσικές, κάποια στιγμή σταματάει. Αλλά δεν παύω να λέω ότι υπάρχουν ταλαντούχοι άνθρωποι πάντοτε στην Ελλάδα και περιμένω πολλά πράγματα να ακούσω και από αυτούς, κάποια στιγμή.

Ερ. Βλέπετε την τεχνολογία στη μουσική ως αρνητική ή λέτε ότι δεν είναι πανάκεια για όλα;

Απ. Είναι αρνητική. Η τεχνολογία πάντα το έλεγα «δεν θα φέρει καλό αποτέλεσμα». Βλέπετε τι έγινε τώρα. Δεν υπάρχουν εταιρείες, δεν υπάρχει τίποτα. Όλα είναι από πριν, όλα είναι αντιγραφές, πολύ εύκολα ο κόσμος περισσότερο με τον στίχο ασχολείται, παρά με την μουσική.

Είναι τρομερό ότι όλοι «λυσσάνε» να βρούνε έναν στίχο πολύ καλό και από κάτω η μουσική… «δεν βαριέσαι, ας είναι ότι να ναι». Και έτσι παγιδεύουν την αισθητική του κόσμου μέσα από τα λόγια, για αυτό και βγήκανε είδη όπως η ραπ. Η ραπ είναι κάπως πιο «συγχωρεμένη». Η «ασυγχώρητη» για εμένα είναι η τραπ, η οποία έχει βωμολοχίες και δεν δέχομαι εγώ αυτή τη στιγμή, η μουσική να «παντρεύεται» με τέτοιο περιεχόμενο.

Ερ. Κάποιο ανεκπλήρωτο όνειρο, κάποιος κρυφός πόθος που δεν έγινε πραγματικότητα, υπάρχει;

Απ. Εγώ ήθελα να κάνω καριέρα στην Αμερική. Είχα πάει κάποια στιγμή, αλλά μου ζήταγαν λεφτά για να μιλήσουν σε πρώτη φάση. Σε δολάρια… Εμείς τότε είχαμε δραχμές και έλεγα ρε παιδιά.. Εσείς στην Αμερική βγάζετε.. Εγώ με τις δραχμούλες που να σας τα δώσω;

Ερ. Έλληνες το έκαναν αυτό;

Απ. Όχι, Αμερικανοί. Αλλά τους έλεγα «ρε παιδιά δεν έχω.. Μιλήστε πρώτα, τουλάχιστον να έχω μια επαφή, να δρομολογηθεί κάτι και να σας πληρώσω». Όχι έλεγαν. Δώσε μας για να μιλήσουμε.

Ένιωσα πάρα πολύ άσχημα, ενώ ήμουν πάνω στη μεγάλη μου ακμή εκείνη την εποχή. Γιατί εκείνη την εποχή πήγα εγώ, μετά τον δίσκο με τη Νάνα Μούσχουρη. Ενώ ήμουν πολύ ανεβασμένος….

Το δοκίμασα. Κάθισα έναν μήνα εκεί, προσπάθησα στη Νέα Υόρκη και το Broadway… Τίποτα. Και τα μαζέψαμε και γυρίσαμε πίσω. Αυτό ήταν.

Ερ. Διάβασα ότι θα σας άρεσε και η αρχαιολογία;

Απ. Την αρχαία, όχι τη Βυζαντινή. Και έκανα το χρέος μου με το «Χρονικό της Αλώσεως» που έγραψα και μουσική Βυζαντινή. Αλλά από εκεί και πέρα…

Ερ. Διαβάσατε ιστορία; Έχετε ασχοληθεί καθόλου;

Απ. Ότι μάθαμε από το σχολείο. Μου άρεσε πάντοτε. Ήμουν καλός στο κλασσικό είδος των σπουδών, παρόλο που η μουσική έχει σχέση με τα μαθηματικά. Αλλά έχει βγει αυτό γιατί πάντα σχετίζεται με τη ρυθμική αγωγή της μουσικής. Ένα βάλς είναι ¾, ένα ταγκό είναι 4/4, ένα συρτό είναι 2/4 και αυτή η σχέση – ουσιαστικά με τα μαθηματικά δεν έχει καμία σχέση – απλώς υπάρχει η διαίρεση σε ένα μέσο… Αυτή τη σχέση έχει. Για αυτό βγήκε ότι έχει σχέση με τα μαθηματικά.

Στα μαθηματικά ήμουν σκράπας εγώ.  Έμεινα και μεταξεταστέος στο Γυμνάσιο. Έδωσα πάλι τον Σεπτέμβριο… (γέλια).

Ερ. Δεν σας δυσκόλεψε πάντως αυτό στη μουσική…

Απ. Όχι, με τίποτα. Ακόμα μετράω, δύο και δύο τέσσερα… (γέλια).

Ερ. Κάτι άλλο που θα μπορούσατε να κάνετε πέρα από τη μουσική; Που θα θέλατε; Που ζηλεύατε;

Απ. Ε ναι, πιλότος θα ήθελα να γίνω… (γέλια). Αιθεροβάμων από μικρό παιδί. Να πετάω στα σύννεφα… (γέλια). Το ένα είναι στη γη, αρχαιολόγος να σκάβεις και το άλλο στον ουρανό. Φαντάζεστε τι χαρακτήρας είμαι… (γέλια).

Ερ. Γεννηθήκατε στη Θεσσαλονίκη, είστε Μακεδονικής καταγωγής, με  γονείς από τη Γαλάτιστα και τη Νιγρίτα. Οι ρίζες σας αυτές, επηρέασαν την έκφραση σας, γενικότερα την καλλιτεχνική σας παρουσία ή την προσωπικότητα;

Απ. Σίγουρα. Όλοι οι Θεσσαλονικείς που έκαναν καριέρα στην Αθήνα, είναι χαμηλών τόνων. Ο Μανώλης ο Μητσιάς, ο Πασχάλης, η Μαρινέλα, Τσανακλίδου… Αλλά η Τσανακλίδου είναι και λίγο περίεργη, λίγο πιο «επαναστάτρια», αλλά στη βάση είναι Σαλονικά. Δηλαδή.. Χαβαλέ.. Χαβαλέ… (γέλια).

Ερ. Πιο έντονες προσωπικότητες;

Απ. Είναι έντονες προσωπικότητες, αλλά ο χαρακτήρας παραμένει… Να έτσι όπως είμαστε τώρα που μιλάμε σαν δύο φιλαράκια ενώ δεν γνωριζόμαστε, έτσι είναι όλοι. Και αυτή η απλότητα με χαρακτηρίζει. Και το αντιλαμβάνονται και οι μουσικοί της Συμφωνικής Ορχήστρας, οι οποίοι μου δείχνουν ένα… Είναι μεγάλη η επιβράβευση να σε αγαπάν οι μουσικοί και να σε παραδέχονται. Περισσότερο από τον κόσμο που είναι ακροατής.

Ερ. Μπορούν να σε αντιπαθήσουν πολύ εύκολα οι μουσικοί;

Απ. Πάρα πολύ. Άμα πας με ύφος; Τελείωσες, καθάρισες…

Ερ. Και μπορούν να σου καταστρέψουν μια δουλειά; Μια εμφάνιση;

Απ. Όχι, δεν νομίζω. Είναι θέμα σχέσεων από εκεί και πέρα. Να σου πουν «καλησπέρα» ή να σου πουν – όπως μου έλεγαν χθες, που κάναμε τη συναυλία με τον Στέφανο Κορκολή – «συγχαρητήρια, είναι σπουδαίο αυτό που κάνατε, κτλ». Είναι μια επιβράβευση φοβερή!

Ερ. Ο Στέφανος Κορκολής σας λέει μεγάλο δάσκαλο. Είχατε συνεργαστεί μαζί του στα πρώτα του χρόνια…

Απ. Ναι, εγώ τον ανακάλυψα τότε το `91, όταν τον είχα ακούσει να παίζει σε ένα θέατρο, που ήταν στην εφηβεία και τον θαύμασα και όταν ωρίμασε ο καιρός και άρχισε να γράφει και κάποια κομμάτια… Δηλαδή όταν κάναμε τη συνεργασία δεν είχε ακόμα γράψει τον δίσκο Πέντε Άνεμοι, τον είχα πάρει μαζί μου για να παίξουμε το Κοντσέρτο της Βαρσοβίας και κάποια άλλα πράγματα στα δύο πιάνα τότε. Και κάναμε μια σεζόν ολόκληρη.

Και κάναμε μετά… Δηλαδή το `91 και μετά το `99 κάναμε δεύτερη σεζόν πάλι.

Ερ. Οπότε τώρα ήταν η τρίτη φορά που ξαναβρεθήκατε μουσικά.

Απ. Ναι, η τρίτη φορά, αλλά όχι σε χώρο κέντρου, όπως ήταν το Taboo τότε που παίξαμε, αλλά ήταν συναυλιακά. Πήγαμε και στην Κύπρο, θα ξαναπάμε πάλι στην Κύπρο, αλλά και κάποια στιγμή θα σταματήσει για να έχουμε την αυτονομία μας. Γιατί αν μας χρεώσει ο κόσμος σαν ζευγάρι… (γέλια) θα λένε «τι γίνεται; που είναι ο άλλος;»… Καήκαμε! (γέλια). Του λέω «Στέφανε, αρκετά».

Ερ. Μέχρι την Κύπρο δηλαδή πάει;

Απ. Ε ναι (γέλια).

Ερ. Κάτι που ετοιμάζετε για το μέλλον; Κάτι που έχετε στα σχέδια;

Απ. Ένα κοντσέρτο για πιάνο και ορχήστρα. Αυτό μου λείπει και έχω βρει μάλιστα και ανθρώπους που θα συνεργαστούμε για αυτό το πράγμα γιατί εγώ δεν κατέχω την τεχνολογία και δεν μπορώ να γράφω όπως παλιά που είχαμε άνεση και ώρες, με το χέρι τις ενορχηστρώσεις. Και θέλω και κάποιον βοηθό να μου δείξει, γιατί υπάρχει πχ το «Finale», ένα πρόγραμμα, το οποίο πατάς τα κουμπιά – να τα κουμπιά πάλι, τα οποία μισώ – να τα κάνει κάποιος άλλος.

Ερ. Τα μισείτε παρόλο που θα μπορούσαν να σας είχαν διευκολύνει σε κάποια πράγματα;

Απ. Δεν νομίζω. Πολύ μου αρέσει που εργάστηκα πάντα με αυτόν τον τρόπο και έκανα το έργο αυτό που προϋπήρχε… Τα σιχαίνομαι τα κουμπιά… (γέλια).

Ερ. Κινητό χρησιμοποιείτε; «Έξυπνο» κινητό;

Απ. Χρησιμοποιώ, αλλά όλο λάθη κάνω, ξεχνάω, παίρνει μόνο του… Δεν τα ξέρω όλα. Αυτά είναι πολύ απλά (δείχνει το τηλέφωνο του). Αυτά είναι μόνο για τηλέφωνο, άντε και κανέναν σταθμό που ακούω ραδιόφωνο, να δω τη βαθμολογία του ποδοσφαίρου καμία φορά.. Αυτά τα ξέρω.

Ερ. Παρακολουθείτε το ποδόσφαιρο;

Απ. Ναι, είμαι Άρης στη Θεσσαλονίκη και Παναθηναϊκός στην Αθήνα…  (γέλια).

Ερ. Οπότε φανατισμός δεν υπήρχε ποτέ… Πως τα βλέπετε τα πράγματα με το Ελληνικό ποδόσφαιρο τα τελευταία χρόνια;

Απ. Έχει προαχθεί πάρα πολύ, γιατί έχουν παίξει και Έλληνες στο εξωτερικό, έχουν έρθει και πολύ καλοί προπονητές, έχουν χώρους κάθε ομάδα που γυμνάζονται κτλ και είναι ανταγωνιστική και η Εθνική ομάδα, αλλά και οι άλλες, παρόλο το «πατατράκ» που πάθανε τώρα…

Ερ. Η σχέση σας με τη Θεσσαλονίκη, πέρα από τον Άρη, πέρα από το ότι γεννηθήκατε εδώ, είναι έντονη; Είναι ισχυρή; Ή είστε περισσότερο στην Αθήνα;

Απ. Όχι, οι περισσότεροι συγγενείς μου πέθαναν, κάτι ξαδέλφια είναι που μιλάμε στο τηλέφωνο, οι φίλοι μου έχουν «εξαφανιστεί», αλλά έχουμε βρεθεί στην Αθήνα πέντε άνθρωποι, πέντε συμμαθητές μου από το 5ο Γυμνάσιο που ήμασταν. Εδώ και 30 χρόνια είμαστε φίλοι, ταίριαξαν οι γυναίκες μας – ευτυχώς γιατί αν δεν ταιριάζανε δεν υπήρχαν φίλοι – και έτσι διατηρείται αυτό το πράγμα και έχουμε μια μεγάλη επαφή, διαμέσου της φιλίας, με τη Θεσσαλονίκη.

Ερ. Τέλος, η γυναίκα σας στήριγμα όλα αυτά τα χρόνια; «Βράχος» δίπλα σας; Σας βοήθησε;

Απ. Στο Ηρώδειο είπα μια κουβέντα, που έκανα τα 50 μου χρόνια το 2022. Είχα πει στον κόσμο, όταν μίλησα για τη Μαρία, ότι ο Θεός έφτιαξε ένα καλούπι που βγήκε η Μαρία και μόλις βγήκε η Μαρία, το έσπασε. Και έπεσε χειροκρότημα κτλ. Είναι μοναδική! Δεν υπάρχει άλλος χαρακτηρισμός. Τρομερό!

Ερ. Πόσα χρόνια γάμου συμπληρώσατε;

Απ. 50. Είναι ακριβώς που βγήκα εγώ, παντρευτήκαμε. Αλλά είχαμε και δέκα χρόνια δεσμό πριν, αρραβωνιασμένοι. Πολύ πράγμα… (γέλια).

Ερ. Και τώρα έχουν αλλάξει όλα. Οι δεσμοί έχουν αποσαρθρωθεί…

Απ. Έχω γράψει ένα τραγούδι πάνω σε αυτό, το οποίο είναι καταπληκτικό κατ` εμέ, αλλά την εποχή που βγήκε το `98 με τη Μαρινέλλα, ακόμα οι σχέσεις των ανθρώπων ήταν διαχρονικές. Μετά έγιναν 6 – 7 χρόνια το πολύ, τώρα έγιναν έναν χρόνο κτλ. «Δε φταίμε εμείς, φταίει η αγάπη που ξεφτίζει σαν φτερό, δε φταίει κανείς, φταίνε οι καρδιές που δεν αντέχουν στον καιρό». Και τώρα είναι ύμνος… (γέλια).

Δείτε τις ειδήσεις από την Ελλάδα και όλο τον κόσμο στο GRTimes.gr

Ακολουθήστε το GRTimes στο Google News και ενημερωθείτε πριν από όλους

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

go-to-top