Ο Χρήστος Εμμανουηλίδης μιλά για το συγγραφικό του έργο

Ο Χρήστος Εμμανουηλίδης μιλά για το συγγραφικό του έργο

Γεννήθηκε στη Δράμα, μεγάλωσε και σπούδασε ιατρική στην Αθήνα. Υπηρέτησε στο ναυτικό και βρέθηκε στις ΗΠΑ, όπου ολοκλήρωσε τις ειδικότητες του Παθολόγου στο Πανεπιστήμιο του Κοννέκτικατ, καθώς και του Ογκολόγου στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας (UCLA)  παρουσιάζοντας πλούσιο ιατρικό έργο. Από το 2004 ζει στη Θεσσαλονίκη, εργάζεται ως ογκολόγος και συνεργάζεται με το Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο. Ο γιατρός Χρήστος Εμμανουηλίδης, με το αμέριστο προσωπικό ενδιαφέρον του για τους ασθενείς του, μιλά στο GRTimes, για το πάθος του για τη γλώσσα την ποίηση, τη δύναμη και τη σημασία των λέξεων.

 

Συνέντευξη στην Κατερίνα Παπαδοπούλου

 

Κύριε Εμμανουηλίδη, από πού προέκυψε η αγάπη σας για τα βιβλία;

Aισθάνομαι τυχερός που ανήκω σε μια γενεά για την οποία η κύρια οδός εξερεύνησης του κόσμου ήταν το βιβλίο.  Θυμάμαι τα παιδικά μου χρόνια που μια από τις μεγαλύτερες χαρές ήταν όταν ο πατέρας επέστρεφε από την δουλειά έχοντας αγοράσει το πρόσφατο εβδομαδιαίο τεύχος των «Κλασικών εικονογραφημένων» των εκδόσεων Άγκυρας.  Ή όταν στις παιδικές γιορτές ανταλλάζαμε για δώρα βιβλία του Ιουλίου Βερν, της Πηνελόπης Δέλτα ή του Κάρολου Ντίκενς.  Έτσι όχι μόνο μας ανοιγόταν πελώριος και θαυμαστός ο κόσμος γύρω μας αλλά αποκτούσαμε μεγάλη εξοικείωση με τον γραπτό λόγο.

Με την ποίηση πως «γνωριστήκατε»;

Με ευγνωμοσύνη θυμάμαι ότι τα σχολικά αναγνωστικά μας ήταν γεμάτα με ποιήματα που μας έδιναν μια συναισθηματική και αγαπητική όψη της ζωής και χωρίς να το καταλαβαίναμε μας έμπαζαν στο μυστήριο της τέχνης του λόγου. Πολλά από αυτά τα ποιήματα τα θυμάμαι ακόμα. Ονόματα όπως ο Δροσίνης, ο Μαβίλης, ο Μαρκοράς, ο Βαλαωρίτης και αργότερα ο Παλαμάς, ο Σολωμός ο Σικελιανός και σε μεγαλύτερη ηλικία ο Σεφέρης  ο Βρεττάκος και βέβαια ο μέγιστος Ελύτης ήταν οι άγιοι της νεότητάς μας. Λίγο αργότερα προστέθηκε και ο TS Eliot. Θυμάμαι, είχα μικροφωτοτυπήσει όλο το «Άξιον Εστί» και όλα τα «Τέσσερα κουαρτέτα», τα είχα πάντα στην τσέπη μου και τα διάβαζα επανειλημμένα στο αστικό λεωφορείο πηγαίνοντας στο Πανεπιστήμιο ή όποτε είχα ευκαιρία.

Αντιλαμβάνομαι ότι σας γοητεύει ο Λόγος και οι λέξεις.

Κάπως έτσι αναπτύχθηκε μια πολύ στενή σχέση με τον λόγο και με το θαυμαστό σύμπαν των λέξεων που κάθε μια της έχει τη σημασία της, τον ήχο της, την όψη της, το σχήμα της, την σύνδεσή της τόσο με το ανθρώπινο πνευματικό προϊόν όσο  και με το άφατο μυστήριο της ζωής. Οι λέξεις έχουν μια ανεξήγητη δύναμη να μας συνδέουν με την ψυχή του κόσμου, εκεί που τρέχουν οι  μυστικές λειτουργίες της όντως ζωής, των οποίων μόνο ακούμε τον μακρινό βόμβο.   Μόνο με τον συνδυασμό των λέξεων και των μυστικών κλειδιών που κάθε μια της κουβαλάει μπορούμε να προσεγγίσουμε τον θεϊκό κόσμο πίσω από τα φαινόμενα. Που σε τελευταία ανάλυση είναι η ψυχή της ανθρωπότητας.

Μιλήστε μου για την ποιητική σας συλλογή «Διαρκώς».

Εξέδωσα την ποιητική συλλογή «Διαρκώς» το 2012, στις εκδόσεις «Μάτι» στην Κατερίνη. Ήταν μια πειραματική, θα έλεγα, συλλογή ποιημάτων που είχαν γραφεί από διάφορες αφορμές τα προηγούμενα πέντε με έξι χρόνια.  Για τον λόγο αυτό, τα ποιήματα είναι ανομοιογενή σε τύπο και περιεχόμενο. Ο αναγνώστης θα ταυτιστεί σχετικά εύκολα με τα ποιήματα τα εμπνευσμένα από αγάπη – έρωτα, ενώ κάποια άλλα είναι πιο «στριφνά και βερμπαλιστικά». Θεωρώ ότι η λύτρωση είναι η αδιάλειπτη επιδίωξη του ανθρώπου που υπόκειται σχεδόν όλων των ενεργειών του, είτε το καταλαβαίνει είτε όχι. Αυτή η αίσθηση, της αγωνίας για νόημα, για λύτρωση, για υπέρβαση,  διακατέχει τα ποιήματα.

Πόσο σημαντική πιστεύετε ότι είναι η γλώσσα;

Η άποψή μου είναι  ότι πρέπει να αγκαλιάσουμε την γλώσσα σε όλες τις της μορφές τώρα που έχουμε ξεπεράσει τις άγονες ιδεολογικές διαμάχες περασμένων δεκαετιών.  Να αποφορτίσουμε τις λέξεις από άχρηστες επιβαρύνσεις που η ανθρώπινη βλακεία επέβαλε πάνω τους  και να τις αφήσουμε να κελαηδήσουν, να τραγουδήσει η καθεμιά την αλήθεια της και την ουσία της.  Με αυτό το πνεύμα που επιβάλει να αγκαλιαστεί όλη η γλώσσα, με όλες της τις μορφές σαν μια μοναδική ερωμένη δεν δίστασα σε μερικά σημεία να αναμίξω κάποιες λόγιες δομές και εκφράσεις με τις πιο κοινές, τις πιο λαϊκές.  Από την μια ήταν ιδεολογική προσπάθεια, από την άλλη ανάβλυζαν από το υποσυνείδητό μου με παράπονο γιατί οι «δημοτικιστές» τις παραγκώνιζαν. Κάθε λέξη είναι ένα στολίδι και η ψυχή μας τις θέλει, πρέπει να τις αφήσει ελεύθερες.

Θα θέλατε να μας δώσετε ένα δείγμα από το έργο σας;

Παραθέτω το πρώτο ποίημα της συλλογής που λειτουργεί και ως διακήρυξη.

ΛΕΞΕΙΣ

Με λέξεις αιχμηρές, στιλπνές

Διαστέλλεται το σύμπαν

Με λέξεις χωνεμένες, θηλυκές

Γεμίζει ομορφιές

Λέξεις μακρόσυρτες, αργές

Στεριώνουν τους αρμούς

Και λέξεις μακρινές, αλλοτινές

Ευλογημένο το κρατούν.

Δεν μείνατε όμως σε αυτό. Προσεγγίσατε και την αρχαία Ελληνική γλώσσα και έχετε δουλέψει ουσιαστικά με αυτή.

Η αγάπη μου για την αρχαία γλώσσα με ώθησε να σπουδάσω κλασική φιλολογία στο ΑΠΘ από το 2011 ως την αποφοίτησή μου το 2014, καίτοι εργαζόμενος ιατρός – ογκολόγος.  Έτσι πλησίασα ακόμα περισσότερο τα πανέμορφα αρχαία ελληνικά και λατινικά κείμενα. Η εκτυφλωτική τους λάμψη θαρρείς και επισκίασε τις ταπεινές μου ποιητικές φιλοδοξίες.  Μήπως όλα τα σημαντικά έχουν ειπωθεί; Τι καινούργιο θα είχα να προσφέρω;. Μου γεννήθηκε η ιδέα να αλλάξω πορεία και να προσπαθήσω να συμβάλω και εγώ στη διάχυση της ομορφιάς που ανακάλυπτα στο ευρύ κοινό. Έτσι, το 2014 εξέδωσα μια συλλογή μεταφρασμένων ποιημάτων  του Ρωμαίου ποιητή του 1ου αιώνα π.Χ ο οποίος ήταν μια φλογερή προσωπικότητα γεμάτη πάθος και πάθη που γκρεμίστηκε από το  ύψιστο σημείο  ερωτικής ευτυχίας στο βάραθρο της προδοσίας και έγραψε για αυτά με τον πιο έντονο και αδίστακτο τρόπο (Κατουλλος  Ποιήματα, εκδ. ΜΑΤΙ). Δεν δίστασε μάλιστα να κάνει δριμεία (και αθυρόστομη) κριτική στις ατασθαλίες του Ιούλιου Καίσαρα. Είναι ουσιαστικά ο πρωτοπόρος της λυρικής ποίησης στη λατινική γραμματολογία.  Στη συνέχεια εκδόθηκε ένα βιβλίο που αποτελεί ένα είδος ανθολογίου  των γνωμικών που βρίσκονται διάσπαρτα στους σωζώμενους επίνικους ύμνους του Πινδάρου. Σε αυτά, πέρα από την προφανή σοφία των γνωμικών μου έκανε εντύπωση το λεγόμενο «μέτρο» των αρχαίων. Την στιγμή που ο Πίνδαρος εξήρε την επιτυχία του νικητή των αγώνων και ειλικρινά τον αποθέωνε μεταξύ των κοινών ανθρώπων, την ίδια στιγμή, στον επόμενο στίχο του θύμιζε ότι είναι θνητός και μια μέρα το μόνο που θα του ανήκει είναι δυο μέτρα γης. Παρατίθεται και οι πρωτότυποι δωρικοί στίχοι προς τέρψιν των αρχαιολατρών.

Στη συνέχεια προχώρησα στις ανθρωπιστικές σπουδές ολοκληρώνοντας ένα μεταπτυχιακό στην ιστορία της φιλοσοφίας, πάλι στο ΑΠΘ. Υπό την καθοδήγηση του ταλαντούχου καθηγητή μου κ. Παντελή Γκολίτση, εξεδόθη μια σχολιασμένη μετάφραση (μαζί με το αρχαίο κείμενο και εκτεταμένη ιστορική εισαγωγή για τους Νεοπλατωνικούς) ενός διδακτικού εγχειριδίου του 6ου μΧ αιώνα για φοιτητές που ήθελαν να σπουδάσουν Πλάτωνα. Το βιβλίο είναι συγκινητικό γιατί είναι ένα από τα τελευταία σκιρτήματα της ύστερης αρχαιότητας, λίγο πριν παυθούν οι αρχαίες σχολές φιλοσοφίας και μας δείχνει πως αντιλαμβάνονταν τον Πλάτωνα οι Νεοπλατωνικοί της εποχής εκείνης.

Παράλληλα, από το λατινικό κείμενο, μετέφρασα το έργο του Κέλσου «Περί Ιατρικής» που αποτελεί μια εγκυκλοπαίδεια της αρχαίας Ελληνικής Ιατρικής γραμμένη από τον Ρωμαίο αυτόν λόγιο για να διδάξει ιατρική (που την ασκούσαν μόνο Έλληνες) τους συμπατριώτες του. Είναι έργο του 1ου αιώνα μΧ και μας περιγράφει τις εκπληκτικές γνώσεις και δεξιότητες που είχαν οι γιατροί της εποχής εκείνης.

Σχετικό με την εκλαΐκευση της Ιατρικής είναι το βιβλίο «Νικώντας Λέξη-Λέξη» όπου περιγράφονται με λιτό και κατανοητό τρόπο οι όροι που θα ακούσει ο ασθενής και οι συγγενείς του όταν εμπλακεί με την θεραπεία του καρκίνου.

Βιογραφικό

Μετά την αποφοίτησή του από την Ιωνίδειο Πρότυπο Σχολή Πειραιώς, εισήχθη δεύτερος στην Ιατρική Αθηνών (1978-84), εκπόνησε διδακτορική διατριβή στο ίδιο Πανεπιστήμιο (1984-86). Μετά την ολοκλήρωση της στρατιωτικής του θητείας στο Πολεμικό Ναυτικό (1986-88), μετέβη στις ΗΠΑ, όπου ολοκλήρωσε τις ειδικότητες του Παθολόγου στο Πανεπιστήμιο του Κοννέκτικατ (1989-92)  καθώς και Ογκολόγου στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας (UCLA).  Απέκτησε και την ειδικότητα του Λοιμωξιολόγου για να μπορεί να χειρίζεται καλύτερα τις παρενέργειες από τις θεραπείες. Εργάστηκε στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Αντζελες από το 1992-2005, όπου έφτασε στην βαθμίδα του Αναπληρωτή Καθηγητή Ιατρικής.

Το 2014, παράλληλα με την εργασία του απέκτησε το πτυχίο Κλασικής Φιλολογίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης και μεταπτυχιακό τίτλο στην Ιστορία της Φιλοσοφίας.  Έχει εκδώσει τέσσερα βιβλία. Έχει δημοσιεύσει περί τις 110 επιστημονικές εργασίες και έχει δώσει πλήθος ομιλίες σε ογκολογικά συνέδρια, με περίπου 15 ομιλίες κατ’ έτος.

Κατά την 15ετή παραμονή του στις ΗΠΑ, συμμετείχε σε πλήθος κλινικών μελετών με καινούργια φάρμακα.  Ήταν από τους σημαντικούς ερευνητές του Πανεπιστημίου UCLA. Στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, ήταν από τους πρωτεργάτες στην εφαρμογή της ανοσοθεραπείας με μονοκλωνικά αντισώματα και αντικαρκινικά εμβόλια στους καρκίνους του μαστού, του εντέρου, του νεφρού, στο μελάνωμα, στο λέμφωμα κ.λ.π, καθώς και σε πολλά άλλα πρωτοπόρα φάρμακα.

Στην Ελλάδα είναι μέλος Ερευνητικών Ομάδων και συνεχίζει την έρευνα, τις επιστημονικές δημοσιεύσεις, τις ομιλίες και την οργάνωση συνεδρίων.  Επίσης είναι πρωτοπόρος σε θέματα βιοομοειδών, έχει συμμετάσχει σε σχετικά συνέδρια και έχει αρθρογραφήσει για τα οφέλη και τους πιθανούς ενδοιασμούς.

Συμμετείχε ως προσκεκλημένος ομιλητής σε Ογκολογικά Συνέδρια στις ΗΠΑ, στον Καναδά, στη Ρωσία, στην Ιαπωνία, στην Κίνα, στη Νότια Αφρική, στις περισσότερες Ευρωπαϊκές χώρες και στην Ελλάδα.

Είναι μέλος της Ένωσης Λογοτεχνών Βορείου Ελλάδος (Ε.Λ.Β.Ε.)

Τα στοιχεία του βιβλίου:

Συγγραφέας: Εμμανουηλίδης, Χρήστος

Εκδόσεις: Μάτι

Σελίδες:80

Εξώφυλλο: Μαλακό

Θέμα: Ελληνική ποίηση

Άλλα μεταφραστικά έργα:

Walt Whitman Το τραγούδι του εαυτού μου (μεγάλη ποιητική σύνθεση)

Walt Whitman Βίος και Πολιτεία του Τζακ Ενγκλ (αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα, το μόνο του συγγραφέα)

Σουν Τζου:  Η τέχνη του Πολέμου

Θορώ:  Ζωή χωρίς αρχές

Θορώ: Περπατώντας στη φύση

Tom Bayle:  Ανελήτη καταδίωξη (θρίλερ)

Υπό δημοσίευση είναι ποιητικές μεταφράσεις από τα Αγγλικά

 

Δείτε τις ειδήσεις από την Ελλάδα και όλο τον κόσμο στο GRTimes.gr

Ακολουθήστε το GRTimes στο Google News και ενημερωθείτε πριν από όλους

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ