Ερασιτεχνική αλιεία: Τι λένε επιστήμονες για το υπό διαβούλευση Π/Δ

Ερασιτεχνική αλιεία: Τι λένε επιστήμονες για το υπό διαβούλευση Π/Δ

Ρεπορτάζ: Αλέξανδρος Αλεξιάδης

Συνεχίζει να προκαλεί έντονες αντιδράσεις το σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος για την ερασιτεχνική και την αθλητική αλιεία, που βρίσκεται σε διαδικασία διαβούλευσης έως τις 4 Ιουνίου. Τι αναφέρουν επιστήμονες στο GRTimes σχετικά με επίμαχες διατάξεις.

Χιλιάδες σχόλια έχουν καταγραφεί μέχρι στιγμής στο υπό διαβούλευση σχέδιο Π/Δ που αφορά την ερασιτεχνική και την αθλητική αλιεία, με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων να κάνει λόγο για μεγάλη συμμετοχή στη διαδικασία που ολοκληρώνεται την προσεχή Παρασκευή.

Το υπουργείο βέβαια – όπως ανέφερε και σε σχετική ανακοίνωση – καλεί ακόμα περισσότερους  ενδιαφερόμενους να καταθέσουν τις απόψεις τους  στην ιστοσελίδα http://pconsult.minagric.gr/index.php/el/ , επισημαίνοντας ότι είναι από τις σπάνιες φορές που σχέδιο Π.Δ. τίθεται σε ανάλογη διαδικασία, καθώς δεν υπάρχει τέτοια υποχρέωση από το νόμο.

«Στόχος ήταν να ανοίξει ο δημοκρατικός και συμμετοχικός διάλογος για να συζητηθούν ευρέως όλα τα θέματα, με διαφάνεια και ελευθερία στην ανταλλαγή απόψεων. Όλα τα σημεία προβληματισμού και οι προτάσεις συγκεντρώνονται και εξετάζονται, ώστε να γίνουν οι αναγκαίες προσαρμογές. Ευχαριστούμε όσους συμμετέχουν καλοπροαίρετα και εποικοδομητικά στον ανοιχτό διάλογο» επισήμανε το υπουργείο.

Την ίδια στιγμή όμως, η συντριπτική πλειοψηφία των σχολίων, αφορά οργισμένες αντιδράσεις και έντονα παράπονα, από ερασιτέχνες που υποστηρίζουν ότι:

  • Το σχέδιο Π/Δ έχει ως αποκλειστικό στόχο τον περιορισμό της δράσης τους
  • Το σχέδιο Π/Δ είναι κατευθυνόμενο από συμφέροντα επαγγελματιών, τα συμφέροντα των οποίων ικανοποιούνται αποκλειστικά.
  • Πολλές προβλέψεις δεν είναι καθόλου τεκμηριωμένες επιστημονικά
  • Είναι αμφίβολο τι αποτέλεσμα θα έχει σχετικά με τον στόχο για προστασία των ιχθυοαποθεμάτων
  • Περιορίζεται η δυνατότητα αλιείας στους νόμιμους και θα «οργιάσουν» οι παράνομοι
  • Δεν μπαίνει στόχος να περιοριστούν οι ερασιτέχνες που παρανομούν, αλλά γενικά όλοι όσοι ασκούν το χόμπι
  • Ένας μεγάλος τζίρος για μια σειρά από επιχειρήσεις και άρα πολλά έσοδα για το κράτος θα χαθούν
  • Περιορίζεται το δικαίωμα τους να μπορούν να βγάλουν ένα αξιόλογο ψάρι για την οικογένεια τους, κτλ…

«Τα επιστημονικά δεδομένα είναι η ουσία»

To GRTimes επιχείρησε να καταγράψει τις απόψεις ειδικών επιστημόνων επί του σχεδίου Π/Δ με την πλειοψηφία τους, είτε να έχει ενημερωθεί μέσω διαδικτύου για την αλλαγή του πλαισίου για την ερασιτεχνική αλιεία, είτε να μην θέλει να σχολιάσει τις διατάξεις του, καθώς χωρίς επαρκή δεδομένα, δεν θα μπορούσαν να εκφέρουν μια επιστημονικά τεκμηριωμένη άποψη.

Σε επικοινωνία μας με κάποιους από αυτούς, η κοινή θέση ήταν πως υπάρχει ανάγκη να τεθούν κάποιοι περιορισμοί και πως πρέπει να μειωθεί η γενικά η αλιευτική προσπάθεια, τονίζοντας πως τα οικοσυστήματα δεν αντέχουν τόσο μεγάλη ένταση αλιείας.

Η άλλη κοινή διαπίστωση, είναι πως η αναζήτηση «λύσης» για το πρόβλημα μείωσης των ψαριών, είναι μια εξαιρετικά σύνθετη – πολύπλοκη διαδικασία που αφορά πάρα πολλούς παράγοντες και χρειάζεται όσο το δυνατόν περισσότερα δεδομένα.

Σε αυτό το πλαίσιο, όλοι συμφωνούν στην ανάγκη να επανέλθει με κάποιον τρόπο η διαδικασία έκδοσης αδειών ερασιτεχνικής αλιείας που να είναι υποχρεωτική για όλους όσους ψαρεύουν, είτε από βάρκα, είτε από την ακτή, είτε με ψαροντούφεκο, άδεια που θα συνοδεύεται από την υποχρέωση να δηλώνονται οι ποσότητες και τα είδη ψαριών που πιάνονται.

Απορία εξέφρασε επιστήμονας, όσον αφορά την πρόβλεψη στο σχέδιο Π/Δ για δυνατότητα αλίευσης χωρίς περιορισμούς των εισβολικών ειδών λαγοκέφαλος, λεοντόψαρο και γερμανός. Γιατί περιορίζεται το Π/Δ μόνο σε αυτά τα τρία, τη στιγμή που υπάρχουν άλλα περίπου 45 είδη εισβολικών-ξενικών ψαριών και εκτός από αυτά και άλλα όπως π.χ, το καλαμαροχτάποδο και το μπλε καβούρι, ο λεγόμενος «ιταλός»; διερωτάται, αναφέροντας πως θα έπρεπε να επιτρέπεται η αλιεία όλων των ξενικών χωρίς κανέναν περιορισμό, ενώ άλλος επιστήμονας εξέφρασε την άποψη ότι ειδικά για τον λαγοκέφαλο που είναι δηλητηριώδες ψάρι, θα έπρεπε να υπάρχει η σχετική επισήμανση στο προεδρικό διάταγμα, ώστε να μπορεί να αλιεύεται αλλά να μην καταναλώνεται .

«Ανεξέλεγκτη η ερασιτεχνική αλιεία»

Την άποψη ότι το σχέδιο Π/Δ είναι γενικά προς τη σωστή κατεύθυνση, καθώς πρέπει να μπουν κάποιοι περιορισμοί, αλλά και πως χρειάζεται κάποιες βελτιώσεις, εξέφρασε στο GRTimes o αναπληρωτής Καθηγητής στο τμήμα Βιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Αθανάσιος Τσίκληρας.

Όπως ανέφερε αρχικά δεν ξέρει ποιος επιστήμονας έκανε τις συγκεκριμένες προτάσεις οι οποίες πάντοτε πρέπει να βασίζονται σε επιστημονικά δεδομένα.

Επισήμανε πως το πιο βασικό από όλα, είναι ότι δεν επαναφέρει τις άδειες ερασιτεχνικής αλιείας, ανάγκη την οποία είχαν θέσει όλοι οι επιστήμονες (από ΕΛΚΕΘΕ, ΙΝΑΛΕ και ΑΠΘ), με 3 διαφορετικά έγγραφα, προς τα συναρμόδια υπουργεία .

«Αυτό, σε συνδυασμό με κάποιο παράβολο, θα βοηθήσει ώστε να υπάρχει ένας έλεγχος, γιατί αυτή τη στιγμή η ερασιτεχνική αλιεία είναι απολύτως ανεξέλεγκτη. Ειδικά από σκάφος και με ψαροντούφεκο, καθώς ειδικά σε κάποιες περιοχές γίνεται μεγάλη ζημιά και δεν μιλάμε για ερασιτεχνική αλλά για ημιεπαγγελματική δραστηριότητα γιατί πωλούνται τα αλιεύματα» δήλωσε ο κ. Τσίκληρας.

Ένα δεύτερο σημείο που έθεσε, είναι οι προστατευόμενες περιοχές, για τις οποίες δεν γίνεται καμία απολύτως αναφορά .

Υπογράμμισε δε πως το σωστό θα ήταν σε μια τέτοια διαδικασία, να κληθούν οι επιστήμονες που έχουν τα δεδομένα, κυρίως το ΙΝΑΛΕ και το ΕΛΚΕΘΕ και να πουν αυτοί, τι πρέπει να απαγορευτεί, σε ποια περιοχή και ποια εποχή.

Σχολιάζοντας την απαγόρευση χρήσης ζωντανού δολώματος, είπε ότι όντως πρέπει να υπάρξει μια διευκρίνιση ως προς το ποια είναι αυτά τα δολώματα, εκτιμώντας ότι το σχέδιο Π/Δ μπορεί να εννοεί μόνο τα ζωντανά ψάρια ή σουπιές/θράψαλα. «Όταν μιλάμε για οργανισμό που είναι σπονδυλωτό, προστατεύεται από μια μεγάλη γκάμα νομοθεσίας ο χειρισμός του. Για αυτό μπαίνει ο συγκεκριμένος όρος. Η Ε.Ε είναι πλέον πολύ αυστηρή» τονίζει ο αναπληρωτής Καθηγητής του ΑΠΘ, εξηγώντας πως και οι ίδιοι οι επιστήμονες, όταν κάνουν δειγματοληψίες και πιάνουν ψάρια, έχουν πολλούς περιορισμούς και πρέπει να συμπληρώσουν πολλές φόρμες για να μπορέσουν να πάρουν άδεια και από την Επιτροπή Ηθικής του πανεπιστημίου και από της Ε.Ε.

«Λέγεται ηθική αυτό στην επιστήμη. Δεν μπορείς να πιάνεις ζωντανό οργανισμό, να τον αγκιστρώνεις και να τον ρίχνεις για να τον φάει κάποιος άλλος» προσθέτει.

«Η επαγγελματική αλιεία τη μεγαλύτερη ζημιά»

Ο κ. Τσίκληρας επισημαίνει ότι τα ψάρια έχουν μειωθεί σε μεγάλο βαθμό καθώς οι ψαράδες πλέον χρησιμοποιούν όλο και πιο εξελιγμένα μέσα, όλο και πιο βαθιά, με σύγχρονο εξοπλισμό, κάμερες, drone κτλ.

Αναφέρει πως σίγουρα η επαγγελματική αλιεία κάνει τη μεγαλύτερη ζημιά και στη βιομάζα και στο οικοσύστημα. «Δεν υπάρχει αμφιβολία για αυτό το πράγμα. Ειδικά όταν κάποιος ψαρεύει παράνομα. Όμως οι ερασιτέχνες ψαράδες είναι τόσοι πολλοί, που αν κάνετε μια απλή αναγωγή, στα μέσα κιλά που βγάζει ο καθένας, θα δείτε ότι είναι μια τεράστια ποσότητα τον χρόνο. Μερικές χιλιάδες τόνοι. Εκεί είναι το πρόβλημα», εξηγεί, προσθέτοντας πως σύμφωνα με υπολογισμούς που έγιναν πριν 5 χρόνια, υπολογίστηκε πως κάθε χρόνο 15.000 τόνοι ψαριών αλιεύονται από ερασιτέχνες.

Καταλήγοντας δηλώνει και πάλι προς το σχέδιο Π/Δ είναι προς τη σωστή κατεύθυνση αλλά «προφανώς θέλει κάποιες διορθώσεις σε επί μέρους σημεία».

Να επανέλθουν οι ερασιτεχνικές άδειες αλιείας

Όπως δήλωσε στο GRTimes.gr , o Δρ. Μάνος Κουτράκης, Βιολόγος – Ιχθυολόγος, Διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Αλιευτικής Έρευνας (ΙΝΑΛΕ), άσχετα από το παρόν σχέδιο Π/Δ, υπάρχει ανάγκη να γίνουν κάποιες ενέργειες για να προστατευθούν τα ιχθυαποθέματα.

Σε αυτό το πλαίσιο επισήμανε ότι πρέπει να ξαναρχίσει η διαδικασία έκδοσης αδειών ερασιτεχνικής αλιείας, ώστε οι αρμόδιοι φορείς και οι επιστήμονες να ξέρουν πόσοι είναι οι ερασιτέχνες ψαράδες και τι περίπου αλιεύεται, προκειμένου τα δεδομένα αυτά να χρησιμοποιούνται από τις ομάδες εργασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την αξιολόγηση της αλιείας. «Για να γίνει αυτό, χρειάζεται να υπάρχει στη χώρα άδεια, να ξεκινήσει η διαδικασία αδειοδότησης. Ως προς αυτό δεν περιλαμβάνει κάτι το σχέδιο, αν και αυτό είναι που χρειάζεται η χώρα» επισήμανε χαρακτηριστικά.

Πρότεινε μάλιστα το σύστημα αδειοδότησης να είναι ηλεκτρονικό και η άδεια, είτε ημερήσια, είτε εβδομαδιαία, να εκδίδεται έναντι ενός χαμηλού τιμήματος, με την υποχρέωση ωστόσο να δηλώνει ο κάθε ψαράς τι έχει πιάσει.

«Στόχος να αυξηθούν οι θαλάσσιες περιοχές Natura»

Ο καθηγητής Θαλάσσιας Οικολογίας, στο Τμήμα Ωκεανογραφίας και Θαλασσίων Βιοεπιστημών, του Πανεπιστημίου Αιγαίου, Στέλιος Κατσανεβάκης, αναφέρθηκε στις προσπάθειες που γίνονται για την προστασία των ιχθυοαποθεμάτων σε επίπεδο Ε.Ε. Σημείωσε πως ο στόχος της νέας στρατηγικής για τη βιοποικιλότητα που υιοθέτησε φέτος η Ε.Ε, είναι οι περιοχές Natura να επεκταθούν στο 30%  των θαλασσών και το 10% να είναι περιοχές απόλυτης προστασίας, δηλαδή να απαγορεύεται πλήρως κάθε μορφή αλιείας.

Σχετικά με την επαγγελματική αλιεία, ανέφερε ότι ο αλιευτικός στόλος έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια είτε με παροχή κινήτρων, είτε επειδή κάποιοι ψαράδες βλέπουν ότι πλέον δεν συμφέρει και πολλοί από τη νέα γενιά εγκαταλείπουν το επάγγελμα.

Δείτε τις ειδήσεις από την Ελλάδα και όλο τον κόσμο στο GRTimes.gr

Ακολουθήστε το GRTimes στο Google News και ενημερωθείτε πριν από όλους

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ