Μεγαλούπολη η Θεσσαλονίκη, νέες αποκαλύψεις στα σκάμματα του Μετρό

Άννη Καρολίδου

Η Θεσσαλονίκη στα Ελληνιστικά και Ρωμαϊκά χρόνια ήταν μία μεγάλη αλλά και μεγαλόπρεπη πόλη, με τεράστια και πολυτελή οικοδομήματα, με τα πολυτελέστερα να έχουν ανεγερθεί  κυρίως στα Ρωμαϊκά Χρόνια, μεταξύ 4ου και 6ου ΜΧ αιώνα, όπως αποκαλύφθηκε από την αρχαιολογική έρευνα στα σκάμματα του Μετρό στους σταθμούς «Αγία Σοφία» και «Βενιζέλου».

Μάλιστα η Θεσσαλονίκη της Ρωμαϊκής Εποχής φαίνεται πως είχε περάσει μία περίοδο πολεοδομικής ανασυγκρότησης και εξωραϊσμού με περικαλή δημόσια κτίρια, ενώ η πόλη, στο βόρειο τμήμα του σταθμού «Αγία Σοφία» του Μετρό είχε τη μεγαλύτερη κρήνη της πόλης και μία από τις μεγαλύτερες του Ρωμαϊκού Κόσμου, κρήνη που άρχισε να κατασκευάζεται στο δεύτερο μισό του 4ου ΜΧ αιώνα και ήταν σε χρήση μέχρι τον 7ο ΜΧ αιώνα.

Τα ανωτέρω ανακοινώθηκαν στο πλαίσιο της διήμερης Επιστημονικής Συνάντηση Αρχαιολόγων που πραγματοποιείται 14 & 15 Μαρτίου στη Θεσσαλονίκη, κατά την οποία γίνονται ανακοινώσεις για «Το Αρχαιολογικό Έργο στη Μακεδονία και τη Θράκη»

Από τη συνέχιση της αρχαιολογική έρευνας στα σκάμματα του Μετρό και συγκεκριμένα στο νότιο τμήμα του σταθμού «Βενιζέλου» ενδέχεται να αποκαλυφθούν πολλά ακόμη και σημαντικά ευρήματα.

Όπως είπε η αρχαιολόγος και προϊσταμένη της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς κα. Πολυξένη Αδάμ- Βελένη, οι ανασκαφικές εργασίες στο νότιο τμήμα του εν λόγω σταθμού του Μετρό θα αρχίσουν το φθινόπωρο και θα διαρκέσουν ένα χρόνο, ενώ η φάση αυτή της αρχαιολογικής έρευνας θα είναι και η τελική.

Σε αυτό διάστημα η αρχαιολογική έρευνα θα προσπαθήσει να αποκαλύψει όσα κρύβει η ιστορία της Θεσσαλονίκης στην περιοχή, εξαντλώντας τη στρωματογραφία της πόλης, αρχίζοντας από τη μεγάλη πυρκαγιά του 1917 και φθάνοντας μέχρι το φυσικό έδαφος.

Σχετικά με τις δύο παρουσιάσεις που έγιναν σήμερα και είχαν θέμα «Τα νέα δεδομένα για την ελληνιστική Θεσσαλονίκη από τις ανασκαφές του Μετρό» και, «το κρηναίο στη συμβολή του decumanus maximus με τον  cardo της οδού Αγίας Σοφίας στη Θεσσαλονίκη», η κα. Βελένη δήλωσε:

¨Η κρήνη που βρέθηκε στο βόρειο τμήμα του σταθμού «Αγίας Σοφίας» είναι η μεγαλύτερη από όσες υπήρχαν και έχουν σε συμβολές οδών, που συναντούσαν τη σημερινή Εγνατία Οδό  Κρήνη υπήρχε και στη συμβολή της Εγνατίας με την οδό  Μητροπολίτου Γενναδίου. Η κατασκευή κρηνών στις διασταυρώσεις οδών υποδηλώνει ότι κατά τους αιώνες 4ο- 6ο γινόταν ένας πολεοδομικός ανασχηματισμός στη Θεσσαλονίκη, η οποία εξωραϊζονταν με μεγάλες και πολυτελείς δημόσιες κατασκευές».

Η κρήνη στο σταθμό «Αγία Σοφία» ήταν μία από τις μεγαλύτερες του Ρωμαϊκού κόσμου, με υπολογιζόμενο μήκος 19,5- 20 μέτρα, σε σχήμα’ Π’, διώροφη ή και τριώροφη, διακοσμημένη με αγάλματα. Αυτή η κρήνη ήταν το κύριο έργο υδροδότησης της πόλης, το οποίο βρίσκονταν σε διασταύρωση οδών.

Πίσω από το κρηναίο υπήρχε μία μεγάλη δεξαμενή στην οποία συγκεντρώνονταν τα νερά χειμάρρου , από όπου με αγωγούς μεταφέρονταν – αξιοποιώντας και τη φυσική κατωφέρεια του εδάφους- στην κρήνη για την τροφοδοσία της πόλης με νερό.

Μεγαλούπολη η ελληνιστική Θεσσαλονίκη

Η πρώτη ανακοίνωση αφορούσε τα ελληνιστικά κατάλοιπα που βρέθηκαν κάτω από τη μαρμαρόστρωτη decumanus maximus . Στο σημείο του σταθμού βρέθηκε κάτω από τη μαρμάρινη decumanus ένας πολεοδομικός ιστός της ελληνιστικής περιόδου,  αρκετά πρώϊμων ελληνιστικών χρόνων, που χρονολογείται απο τον 3ο ΠΧ αιώνα ως τον 1ο αιώνες ΠΧ.

Κάτω λοιπόν από τη decumanus maximus, υπήρχε δρόμος με την ίδια κατεύθυνση και παράλληλος προς την θάλασσα όπως και δρόμος κάθετος σε αυτόν.  Ο decumanus maximus άρχισε να μαρμαροστρώνεται στο τέλος του 4ου ΜΧ αιώνα, το έργο συνεχίσθηκε στον 5ο ΜΧ αιώνα ενώ στον 6ο ολοκληρώθηκε και η διεύρυνσή του με το ηφαιστειογενές υλικό που εντοπίσθηκε και στο σκάμμα του σταθμού «Βενιζέλου».

Τα ελληνιστικά κατάλοιπα τόνισε η κα. Βελένη είναι ιδιαιτέρως σημαντικά γιατί δείχνουν το μέγεθος της πόλης κατά την περίοδο εκείνη. Τα κατάλοιπα που βρέθηκαν αποκαλύπτουν περισσότερα του ενός οικοδομικά συγκροτήματα, με χρήσεις που συνδέονται με εργαστηριακές δραστηριότητες περιορισμένης έκτασης, ίσως και αγροτικές, την ύπαρξη αποθηκευτικών χώρων.

Σημειώνεται ότι την παρουσίαση για την ευρήματα της ελληνιστικής Θεσσαλονίκης εκπόνησαν οι Π. Αδάμ- Βελένη και Σ. Πρωτοψάλτη.

Την παρουσίαση της έρευνας για το Κρηναίο, μελέτησαν οι Π. Αδάμ- Βελένη, Σ. Βασιλειάδου, Σ. Τζεβρένη , Ζ. Αλ Σααγιάζ.

ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

10:2924/05

Στρατηγός Κωσταράκος: Δεν πρέπει να ξεχνάμε τους «ενόχους» της Συμφωνίας των Πρεσπών Ελλάδα

10:1924/05

Η υποψήφια που θέλει μία πόλη χωρίς… παρακατιανές! (VIDEO) Δήμοι ,Παραπολιτικά ,Τοπική Αυτοδιοίκηση

10:0624/05

Θεσσαλονίκη: Κουκουλοφόροι προκάλεσαν φθορές σε τράπεζα (ΦΩΤΟ) Θεσσαλονίκη

09:5724/05

Εργασίες στην Ε.Ο. Θεσσαλονίκης-Γαλάτιστας-Αρναίας-Παλαιοχωρίου Β.Ελλάδα

09:5624/05

Γιούνκερ για Μέρκελ: Έπραξε το σωστό- η ιστορία θα αποδείξει πως είχε δίκιο ΕΕ

09:5124/05

Επίθεση με μπογιές στο Cedefop στη Θέρμη (VIDEO) Θεσσαλονίκη

09:2724/05

Η Μέι αναμένεται να ανακοινώσει την ημερομηνία αποχώρησής της Διεθνή ,ΕΕ

09:2324/05

Συγκέντρωση για την κλιματική αλλαγή και στη Θεσσαλονίκη Θεσσαλονίκη ,Περιβάλλον

09:1224/05

Απαγγέλθηκαν 17 κατηγορίες για κατασκοπεία κατά του Τζ. Ασάνζ Διεθνή

09:0524/05

Το τετ α τετ του Γιάννη Μπουτάρη με τον Νίκο Ταχιάο Παραπολιτικά ,Σημαντικά

08:5424/05

Γ.Ορφανός: «Ο Δήμος που ονειρεύεστε είναι εδώ» Δήμοι ,Θεσσαλονίκη

08:4324/05

Ευρωεκλογές 2019: Στις κάλπες οι ψηφοφόροι στην Τσεχία και την Ιρλανδία Διεθνή ,ΕΕ

08:4024/05

Σε Λιμάνι και «Ι. Βελλίδης» ρίχνουν αυλαία Μητσοτάκης και Γεννηματά Παραπολιτικά ,Σημαντικά

08:3424/05

Θεσσαλονίκη: Ένοπλη ληστεία σε κοσμηματοπωλείο-Άρπαξαν χρυσαφικά 100.000 ευρώ Θεσσαλονίκη ,Κοινωνία

08:2724/05

Νίμιτς στην DW: Τσίπρας και Ζάεφ δικαιούνται επαίνους Βαλκάνια ,Διεθνή ,Σημαντικά

08:1924/05

Μολότοφ στα Εξάρχεια -Έκαψαν ένα αυτοκίνητο Ελλάδα

08:1324/05

Ευρωεκλογές: Πότε θα μεταδοθούν τα exit polls Χωρίς κατηγορία

08:0424/05

Ολλανδία: Νίκη του Εργατικού Κόμματος στις ευρωεκλογές – Τρίτοι οι εθνικιστές Διεθνή ,ΕΕ

07:5724/05

Στη Θεσσαλονίκη ο Κ. Μητσοτάκης Θεσσαλονίκη ,Πολιτική

07:4924/05

Από σήμερα η καταβολή των συντάξεων Οικονομία

07:4224/05

Έξι καθηγητές του ΕΜΠ στους πρώτους 200 του κόσμου Ελλάδα ,Παιδεία

07:3424/05

Επιτρέπεται και πάλι το κυνήγι ελέφαντα ενόψει… εκλογών Διεθνή

07:3024/05

Καραβάν Σεράϊ: Εκποιούνται δύο όροφοι του παλιού Δημαρχείου Θεσσαλονίκη ,Οικονομία ,Σημαντικά

07:3024/05

Η κυκλική οικονομία στο επίκεντρο των ευρωεκλογών (VIDEO) Οικονομία ,Περιβάλλον

07:2724/05

Συνεχίζονται οι εργασίες στην Ε.Ο. Θεσσαλονίκης-Νέων Μουδανίων Θεσσαλονίκη

07:2124/05

Ο Δήμος που δίνει 13ο και 14ο μισθό! Δήμοι ,Ελλάδα

07:1424/05

Ειδικό επίδομα 720 ευρώ από τον ΟΑΕΔ-Οι δικαιούχοι Οικονομία

07:0724/05

Πέντε επιδόματα καταβάλει σήμερα ο ΟΠΕΚΑ Οικονομία

07:0024/05

Βροχερός για σήμερα ο καιρός Κοινωνία ,Σημαντικά

06:3024/05

Διακοπή ηλεκτροδότησης στον Δήμο Χαλκηδόνος Θεσσαλονίκη ,Σημαντικά

06:0024/05

Δράση με τίτλο «Ο κόσμος μέσα από τα μάτια των παιδιών» στον Λευκό Πύργο Θεσσαλονίκη

05:3024/05

Tο προσδόκιμο ζωής μπορεί να ξεπεράσει τα 100 χρόνια μέχρι το 2025 Υγεία

05:0024/05

Αλάτι ή ζάχαρη: Ποιο από τα 2 μας κάνει περισσότερο κακό; Υγεία

04:3024/05

Επιστρέφει το «Καφέ της Χαράς» Media

04:0024/05

Η Κίνα εκδικείται τον Ντόναλντ Τραμπ μέσω Apple Τεχνολογία

03:3024/05

Τι δείχνει η στάση του σώματος μας όταν κοιμόμαστε; Υγεία

03:0024/05

Μαθητές κατηγορούνται οτι έριξαν ακαθαρσίες στο φαγητό καθηγητών (VIDEO) Διάφορα

02:3024/05

Πήγε στον οδοντίατρο και βρέθηκε με ακρωτηριασμένα πόδια και χέρια (VIDEO) Διάφορα

02:0024/05

Νοίκιασαν Airbnb και βρήκαν έναν… αλιγάτορα στην πισίνα Διάφορα

01:3024/05

Κρύο εναντίον ζέστης: Σε ποια θερμοκρασία λειτουργεί καλύτερα το μυαλό γυναικών και ανδ... Διάφορα

01:0024/05

Ορφανά παιδιά στη Βραζιλία σε «καλλιστεία» -Για να βρουν θετούς γονείς (ΦΩΤΟ) Διεθνή

00:3024/05

Ένα… πράσινο συγκρότημα γραφείων στο Ντίσελντορφ (ΦΩΤΟ) Διάφορα ,Περιβάλλον

00:0124/05

Στη Θεσσαλονίκη αύριο ο Κ. Μητσοτάκης Κόμματα ,Πολιτική

00:0024/05

Γιαννούλης: Τα κουνούπια δεν ακολουθούν τους ρυθμούς της διοίκησης της ΠΚΜ Περιφέρειες

23:5023/05

Γαλλία: Έρευνα για δολοφονία σε οίκο ευγηρίας – Bασική ύποπτη μια γυναίκα… ... Διεθνή

23:4023/05

Κουτσούμπας: Nα ξεκινήσει την Κυριακή η μεγάλη αντεπίθεση του λαού Κόμματα ,Πολιτική

23:3223/05

Θεσσαλονίκη: Κουκουλοφόροι προκάλεσαν φθορές σε τράπεζα Θεσσαλονίκη ,Σημαντικά

23:2223/05

Τζανακόπουλος: Ο ΣΥΡΙΖΑ ξεδιπλώνει ένα στρατηγικό σχέδιο αποκατάστασης των αδικιών Κόμματα ,Πολιτική

23:0523/05

Επίθεση Αυγενάκη μέσω Twitter για την ομιλία Τσίπρα Κόμματα ,Πολιτική

22:4823/05

Τζακ ποτ στο Τζόκερ Κοινωνία

22:3823/05

Τουρκία: Εισαγγελική δίωξη κατά της επικεφαλής του CHP Διεθνή

22:1123/05

Θεσσαλονίκη: Νεαρή κοπέλα έπεσε από μπαλκόνι – Μεταφέρθηκε στο «Παπανικολάου» Θεσσαλονίκη ,Κοινωνία ,Σημαντικά

22:0723/05

Θεσσαλονίκη: Ένοπλη ληστεία σε κοσμηματοπωλείο στο Καλοχώρι Θεσσαλονίκη ,Κοινωνία ,Σημαντικά

21:5323/05

Θεσσαλονίκη: Επίθεση με μπογιές και τρικάκια σε σπίτι εισαγγελέα για τον Δ. Κουφοντίνα Θεσσαλονίκη

21:3623/05

Μαρούσι: Άνδρας αυτοκτόνησε έπειτα από τσακωμό με την γυναίκα του Ελλάδα ,Κοινωνία

21:2023/05

Μητσοτάκης: Να βγάλουμε την Ελλάδα από το αδιέξοδο Κόμματα ,Πολιτική ,Σημαντικά

21:1623/05

Deutsche Welle: Τσίπρας και Ζάεφ είναι δύο σημαντικοί άνθρωποι που αξίζουν πολλούς επαί... Διεθνή

20:5823/05

Τσίπρας: Η Ελλάδα δεν θα γυρίσει πίσω στα σκοτεινά χρόνια του μνημονίου Κόμματα ,Πολιτική ,Σημαντικά

20:5423/05

Σαμαράς: Ο εφιάλτης που ξεκίνησε το 2015 τελειώνει Κόμματα ,Πολιτική

20:4923/05

Τσίπρας: Αύξηση 50 ευρώ στην εθνική σύνταξη από του χρόνου Κόμματα ,Πολιτική

20:4023/05

Σταματάει την απεργία πείνας ο Κουφοντίνας Ελλάδα ,Κοινωνία ,Σημαντικά

20:3423/05

Τραγωδία Μοσχάτο: Ποινική δίωξη στον 43χρονο Ελλάδα ,Κοινωνία

20:2723/05

Δημοσκόπηση: Μπροστά με 7 μονάδες η ΝΔ έναντι του ΣΥΡΙΖΑ Ελλάδα ,Κοινωνία

20:1623/05

Μοσχάτο: Το σπαρακτικό σημείωμα της 14χρονης Ελλάδα ,Κοινωνία

20:1123/05

Καμμένος: Θα καταφέρουμε να καταργήσουμε την Συμφωνία των Πρεσπών Κόμματα ,Πολιτική

20:0223/05

Επίσκεψη Τζιτζικώστα σε Εύοσμο, Πολίχνη και Συκιές Περιφέρειες

19:5523/05

Οι νέοι σε 90 χώρες «απεργούν» για το κλίμα – Διαδηλώσεις σε όλον τον κόσμο Διεθνή

19:4723/05

Επιβαρυμένη η υγεία του Κουφοντίνα – Δεν μπορεί να σηκωθεί από το κρεβάτι Ελλάδα ,Κοινωνία

19:2623/05

Κρήτη: Νεκρός τουρίστας σε ξενοδοχείο Ελλάδα ,Κοινωνία

19:1823/05

Η British Airways «πετάει» ξανά στο Πακιστάν Διεθνή

19:1123/05

Ζαρωτιάδης: Ελεγχόμενη στάθμευση όχι σύστημα εισπρακτικού μηχανισμού Τοπική Αυτοδιοίκηση

19:0323/05

Κουτσούμπας: ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ σήκωσαν τους τόνους για να κρύψουν την ταύτισή τους Κόμματα ,Πολιτική

18:5523/05

ΟΑΕΔ: Εφάπαξ 1.000 ευρώ σε πρώην εργαζομένους τεσσάρων επιχειρήσεων Οικονομία

18:4823/05

Αποστολάκης: Προσπαθούμε να αποτρέψουμε ανεξέλεγκτο θερμό επεισόδιο με την Τουρκία Πολιτική

18:4423/05

Έρευνα για σεξουαλική κακοποίηση της 14χρονης που αυτοκτόνησε στο Μοσχάτο Κοινωνία ,Σημαντικά

18:4123/05

Ι.Μανομενίδης – Ένας «ιπτάμενος» οικολόγος, για τον δήμο Θεσσαλονίκης Δήμοι ,Συνεντέυξεις ,Συνέντευξεις

18:3523/05

Γιαννούλης από Χαλκιδική: Η αναποτελεσματικότητα της διοίκησης της Περιφέρειας είναι εμ... Περιφέρειες

18:2623/05

ΔΝΤ: Σταθερή η θέση μας υπέρ της ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους Οικονομία

18:1723/05

Ορφανός: Όλοι μαζί θα πετύχουμε. Το είπαμε, θα το κάνουμε Δήμοι

18:0723/05

Διαμαρτυρία για το περιβάλλον στη Θεσσαλονίκη Περιβάλλον

17:5723/05

Θεσσαλονίκη – Φορτίο με κινέζικα ρούχα είχε… περισσότερα από 12 εκατ. λαθρα... Θεσσαλονίκη ,Σημαντικά

17:4623/05

Wikipedia- Προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εναντίον της Τουρκίας Διεθνή

17:4223/05

Ένας αστυνομικός στο πλευρό του Παντελή Τσακίρη Τοπική Αυτοδιοίκηση

17:2623/05

Μητσοτάκης: Καμία ψήφος να μην πάει χαμένη Πολιτική

17:2323/05

Άρειος Πάγος: Τι λέει το βούλευμα για τον Δ. Κουφοντίνα Κοινωνία

17:2023/05

Αφροδίτη Μπλέτα σε GRTimes.gr: Ο κόσμος έχει κουραστεί από τα ψέματα Συνεντέυξεις ,Συνέντευξεις

17:1323/05

Ξεπερνούν τις 10.000 οι αιτήσεις για τις 120 δόσεις – Ποιους αφορά Χωρίς κατηγορία

17:0723/05

Τα δικαιώματα των πολιτών που υπέγραψαν συμβόλαια με ινστιτούτα αδυνατίσματος Κοινωνία

17:0123/05

Σύγχρονο αποχετευτικό δίκτυο θα αποκτήσουν οι περιοχές του Χορτιάτη Δήμοι

16:4423/05

Επιστρέφονται πινακίδες Ι.Χ. λόγω εκλογών Κοινωνία

16:3723/05

Σοκ: 14χρονη αυτοκτόνησε στο Μοσχάτο Κοινωνία

16:3323/05

ΠΑΜΕ ΣΤΟΙΧΗΜΑ: Περισσότερα από 15 εκατομμύρια ευρώ σε κέρδη μοίρασε την προηγούμενη εβδ... Αθλητισμός